İngiltere Parlamentosu’ndaki en büyük grup olan İşçi Partisi’nin yeni lideri Burnham, Kral 3. Charles tarafından ülkenin yeni başbakanı olarak görevlendirildi. İşte, İngiltere’nin yeni Başbakanı Andy Burnham kimdir? Kariyeri, kaç yaşında? Özel hayatı…
ANDY BURNHAM KİMDİR?
Andy Burnham, 7 Ocak 1970 tarihinde İngiltere’nin Cheshire bölgesindeki Culcheth kasabasında dünyaya geldi. İşçi ve Kooperatif Partisi üyesi olan Burnham, uzun yıllardır Birleşik Krallık siyasetinin önde gelen isimleri arasında yer alıyor. Kendisini sosyalist olarak tanımlayan Burnham, İşçi Partisi’nin ılımlı sol kanadıyla ilişkilendiriliyor ve siyasi yaklaşımı zaman zaman “Manchesterizm” olarak adlandırılıyor.
SİYASETE GENÇ YAŞTA BAŞLADI
İngiltere’nin kuzeyinde, Liverpool ile Manchester arasında bulunan Culcheth’te büyüyen Burnham, henüz 15 yaşındayken İşçi Partisi’ne katıldı. Newton-le-Willows’daki St Aelred’s Katolik Lisesi’nde eğitim gördükten sonra Cambridge Üniversitesi Fitzwilliam College’da İngiliz Dili ve Edebiyatı öğrenimi aldı.
Siyasi kariyerine İşçi Partili siyasetçi Tessa Jowell’in araştırmacısı olarak başlayan Burnham, daha sonra Kültür Bakanı Chris Smith’in özel danışmanlığını üstlendi.
PARLAMENTO VE BAKANLIK DÖNEMİ
2001 genel seçimlerinde Büyük Manchester’daki Leigh seçim bölgesinden milletvekili seçilen Burnham, Tony Blair ve Gordon Brown hükümetlerinde çeşitli kabine görevlerinde bulundu.
Hazine Baş Sekreterliği’nin ardından Kültür Bakanlığı görevini üstlenen Burnham, bu dönemde
Hillsborough faciasını inceleyen Bağımsız Hillsborough Paneli’nin kurulmasına öncülük etti.
2009 yılında Sağlık Bakanı olarak göreve getirilen Burnham, domuz gribi (H1N1) salgını sürecindeki sağlık politikalarını yönetti ve Stafford Hastanesi skandalıyla ilgili bağımsız soruşturmanın başlatılmasını sağladı.
MUHALEFETTE ÖNE ÇIKAN İSİMLERDEN BİRİ OLDU
İşçi Partisi’nin 2010 seçimlerini kaybetmesinin ardından Burnham, Ed Miliband ve Jeremy Corbyn liderliğindeki gölge kabinelerde Eğitim, Sağlık ve İçişleri alanlarında görev yaptı.
2010 ve 2015 yıllarında İşçi Partisi liderliği için yarışan Burnham, ilk seçimde dördüncü, ikinci yarışta ise ikinci sırada yer aldı.
BÜYÜK MANCHESTER BELEDİYE BAŞKANLIĞI
2017 yılında milletvekilliğinden ayrılarak İşçi Partisi’nin Büyük Manchester Belediye Başkan adayı olan Burnham, seçimi kazanarak göreve başladı.
Belediye başkanlığı döneminde Manchester’ın toplu ulaşım sistemini “Bee Network” adı altında yeniden yapılandırdı. COVID-19 salgını sırasında İngiltere’nin kuzeyindeki yerel yönetimlere daha fazla mali destek sağlanması yönündeki çıkışlarıyla ulusal çapta dikkat çekti ve kamuoyunda “Kuzeyin Kralı” lakabıyla anılmaya başladı.
Burnham, 2021 ve 2024 yıllarında yapılan seçimlerde yeniden belediye başkanı seçildi.
BAŞBAKANLIĞA UZANAN SÜREÇ
2024 yılında İşçi Partisi’nin yeniden iktidara gelmesinin ardından Burnham’ın kamuoyu desteği, dönemin Başbakanı Keir Starmer’ın düşen popülaritesine kıyasla yüksek seviyede kaldı. Parti içinde Starmer’ın olası halefleri arasında gösterilen Burnham, Haziran 2026’da yapılan Makerfield ara seçimini kazanarak Parlamento’ya geri döndü.
Yasal düzenleme gereği milletvekili seçilmesiyle birlikte Büyük Manchester Belediye Başkanlığı görevinden ayrıldı. Kısa süre sonra Keir Starmer’ın istifa edeceğini açıklaması üzerine başlayan liderlik yarışında Burnham, İşçi Partisi milletvekillerinin yüzde 90’ından fazlasının desteğini aldı ve rakipsiz şekilde parti lideri seçildi.
2026 yılında İşçi Partisi liderliğini üstlenen Burnham, aynı yıl Birleşik Krallık Başbakanı olarak göreve başladı.
ÖZEL HAYATI
Andy Burnham, 2000 yılında Hollanda doğumlu Marie-France van Heel ile evlendi. Üniversite yıllarında tanışan çiftin Jimmy adında bir oğlu ile Rosie ve Anne-Marie adlarında iki kız çocukları bulunuyor.
